Chùa Bổ Đà là một danh lam cổ tự nổi tiếng của xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Chùa nằm trên dãy núi Bổ Đà cây xanh tươi tốt, ngàn thông sum họp, gió mát chim ca...
Tương truyền, chùa Bổ Đà có từ thời Lý (thế kỷ 6), được tu bổ, tôn tạo lớn vào thời vua Lê Dụ Tông (thế kỷ 17) và các giai đoạn sau này. Đây là một trong những ngôi chùa còn giữ nguyên bản nét kiến trúc truyền thống Việt cổ. Chùa có kiến trúc độc đáo và khác biệt so với các ngôi chùa truyền thống ở miền Bắc Việt Nam. Qua nhiều thế kỷ, chùa Bổ Đà đã được trùng tu nhiều lần, song cơ bản vẫn giữ được nét kiến trúc cổ từ tường đất, vườn tháp đến kiến trúc gỗ truyền thống, tạo vẻ u tịch, thanh vắng
Chùa chính được đặt tên Tứ Ân với hàm nghĩa răn dạy phật tử phải biết báo đáp bốn ân: trời đất, nước, thầy và cha mẹ.
Toàn bộ khu chùa hiện nay gồm 16 toà nhà lớn nhỏ với tổng số 92 gian. Tòa tam bảo kiến trúc theo kiểu chữ đinh. Trong chùa lưu giữ nhiều bia đá, chuông đồng, hoành phi, câu đối và 39 pho tượng từ thời Lê Trung Hưng tạo bằng gỗ có giá trị nghiên cứu lịch sử, mỹ thuật truyền thống. Bài trí tượng thờ tại tòa Tam bảo theo kiểu tiền Thánh-hậu Phật, có sự kết hợp với tín ngưỡng dân gian bản địa và Tam giáo đồng nguyên. Đây là cách bài trí khác biệt của chùa Tứ Ân với các ngôi chùa thờ Phật khác.
Đặc biệt, chùa Bổ Đà có khu vườn tháp cổ kính lớn nhất, đẹp nhất ở Việt Nam. Là một bãi đất nằm nghiêng theo độ cao của núi Bổ Đà với khoảng 100 ngôi tháp. Các ngôi bảo tháp đều được kiến tạo bằng đá, gạch chỉ và bít mạch bằng vôi vữa trộn. Đây là nơi yên nghỉ của hơn 1.000 vị tăng ni từng tu hành tại chùa qua các thời kỳ.
Ngoài chùa Vĩnh Nghiêm, chùa Bổ Đã cũng có kho mộc bản bằng chất liệu gỗ thị có từ thế kỷ 17, với gần 2.000 bản khắc khắc nổi bằng chữ Hán, nét chữ tinh xảo, đến nay vẫn còn rất sắc nét.
Bộ kinh gỗ này thể hiện những tư tưởng của Phật giáo Việt Nam, đặc biệt là sự ảnh hưởng của dòng Phật giáo thiền phái Trúc Lâm Tam tổ; thể hiện triết lý gắn bó giữa đạo và đời.
Điều đặc biệt ấn tượng với du khách khi đặt chân đến chùa Bổ Đà là các bức tường hai bên lối vào, cổng, tường bao quanh khuôn viên chùa và một số công trình khác được xây dựng hoàn toàn bằng đất nện. Trải qua thời gian, mái và sườn tường đã ngả màu rêu càng làm tăng thêm vẻ cổ kính của ngôi chùa.
Cổng vào chùa nền lát đá muối có kích thước to nhỏ khác nhau. Trong khu vực chùa, nhiều bức tường được xây bằng tiểu sành giống như làng Thổ Hà, nơi chuyên sản xuất chum vại,cách đó vài cây số, tạo vẻ rất trầm mặc, gần gũi với vùng thôn quê đồng bằng Bắc Bộ.
Hội chùa Bổ Đà hàng năm được tổ chức từ ngày 15 đến ngày 18 tháng 2 âm lịch. Đđó cũng là ngày giỗ tổ khai sơn lập ra chùa Bổ Đà.
Chùa Bổ Đà được xếp hạng di tích quốc gia năm 1992, di tích lịch sử-kiến trúc nghệ thuật quốc gia đặc biệt năm 2016. Năm 2017, mộc bản kinh phật chùa Bổ Đà được công nhận là bảo vật quốc gia và được Liên minh Kỷ lục thế giới (Worldkings) xác nhận kỷ lục Bộ mộc bản kinh phật khắc trên gỗ thị của thiền phái Lâm Tế cổ nhất thế giới. Cùng năm, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam công nhận cây vối và cây đa trong khu vườn chùa Bổ Đà là Cây di sản Việt Nam.