Quần thể di tích đền Sóc (còn gọi là đền Gióng) tọa lạc tại xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Hà Nội hiện nay gồm đền Trình, đền Mẫu, chùa Non Nước, Học viện Phật giáo Việt Nam, chùa Đại Bi, đền Thượng, hòn đá Chồng, tượng đài Thánh Gióng và các lăng bia đá ghi lại lịch sử và lễ hội...
Đền Sóc bắt nguồn từ ngôi miếu thờ nhỏ mang tên Đổng Thiên Vương có từ xa xưa. Vua Lê Đại Hành từng đến làm lễ cầu Thánh Gióng phù hộ trên đường chống giặc Tống xâm lược và giành chiến thắng. Khi trở về, vua đã thêm chữ "Phù" tại đền thành "Phù Đổng Thiên Vương".
Đền Sóc được Nhà nước xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa quốc gia vào năm 1962 và xếp hạng là di tích quốc gia đặc biệt năm 2014. Năm 2010, UNESCO đã vinh danh Hội Gióng là Di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại. Cùng năm 2010, Ủy ban nhân dân tành phố Hà Nội phê duyệt quy hoạch khu du lịch văn hoá đền Sóc - chùa Non Nước với diện tích hơn 247 ha.
Chùa Non Nước (Sóc Thiên Vương Thiền Tự) nằm trong quần thể khu di tích lịch sử đền Sóc, chùa Non Nước và Học viện Phật giáo Việt Nam – là một công trình kiến trúc nghệ thuật hoành tráng vừa mới khánh thành và đưa vào sử dụng gần đây. Chùa và học viện là địa chỉ du lịch tâm linh thu hút đông đảo du khách thăm quan.
Chùa nằm trong khu di tích đền Sóc. Tục truyền, sau khi dẹp giặc Ân, trên đường về núi Sóc, Thánh Gióng đã dừng chân tại đây. Khi lên đường, Thánh Gióng để quên cái roi sắt bị gãy trong chiến trận. Nhân đó, người dân lập đền thờ.
Sau khi nền chùa cũ được phát hiện, năm 2002, Uỷ ban nhân dân thành phố Hà Nội đã cho xây dựng lại ngôi chùa trên nền đất cũ.
Nơi đây có pho tượng Phật Tổ bằng đồng cao 6,5m, trọng lượng 30 tấn, lớn nhất Đông Nam Á lúc bấy giờ.
Chùa được xây theo kiến trúc chùa cổ 7 gian 2 trái, trang trí những họa tiết hoa văn theo nguyên mẫu thời Tiền Lê. Đặc biệt, trong tòa chính điện, có tới 80 cột lim có chiều dài khoảng 13m. Đây cũng là ngôi chùa có số cột gỗ lim trong chính điện nhiều nhất nước ta.
Theo thuyết phong thuỷ, chùa Non Nước được dựng trên thế long chầu hổ phục. Bức tượng Phật Tổ và chùa Non Nước được đặt trong thế vòng cung, Đức Phật ngự trên ngai tựa lưng vào núi, có 9 ngọn núi lớn nhỏ chầu vào, hướng tượng phật nhìn xuống vùng hồ nước trong xanh.
Cũng tại nơi địa linh này, Học viện phật giáo Việt Nam được xây dựng và trở thành trung tâm đào tạo tăng tài cho đất nước.
Ngoài đền Sóc, chùa Non Nước và Học viện Phật giáo Việt Nam, nơi đây còn có tượng đài Thánh Gióng - Phù Đổng Thiên Vương trên đỉnh Vệ Linh - đỉnh cao nhất của núi Sóc. Tượng đài được đúc bằng đồng nguyên chất, có chiều cao và độ vươn ra là 16m, trọng lượng ước tính 85 tấn.
Thánh Gióng - là một trong "Tứ Thánh bất tử" của tín ngưỡng dân gian Việt Nam, gắn với huyền thoại cậu bé làng Phù Đổng dũng cảm đánh thắng giặc Ân, đem lại thái bình cho đất nước.